Viering en bezinning op school

Inleiding

Situatie

In de traditie van de Katholieke Kerk heeft altijd een rijke verscheidenheid aan liturgische vieringen bestaan.  De laatste decennia werd de liturgie evenwel bijna volledig verengd tot het vieren van de eucharistie, die alleen door een priester kan voorgegaan worden.  Door het steeds slinkende aantal priesters worden op de dag van vandaag een aantal geëngageerde gelovigen door de situatie uitgedaagd om voor te gaan in vieringen en bezinningsmomenten. 

Ook in opvoedingsmilieus worden personeelsleden hiertoe uitgenodigd.  Omwille van de hun toevertrouwde jongeren willen zij deze taak wel op zich nemen, maar zij voelen zich niet geroepen om een alternatieve ambtelijke voorganger te worden.  Vaak ook missen ze de nodige opleiding om deze taak op zich te nemen. 

Opzet

De Centrale Pastorale Animatiegroep (CPAG) van het Don Bosco Onderwijscentrum heeft daarom het initiatief genomen om een basisvorming op te zetten voor allen die samen met jongeren vieringen en bezinningsmomenten willen voorbereiden en/of in die vieringen en bezinningsmomenten willen voorgaan. 

Doelstelling

Deze nascholing beoogt algemene inzichten bij te brengen en een aantal fundamentele vaardigheden te verhogen waardoor de betrokkenen zich met meer bekwaamheid en met een grotere innerlijke rust aan die taak kunnen wijden.

Doelgroep

De opleiding is bedoeld voor personeelsleden en vrijwilligers die via de PAG (= de pastorale animatiegroep) verantwoordelijkheid nemen bij het voorbereiden en uitwerken van vieringen en bezinningsmomenten.  Ook zij die aangesproken werden om de taak van voorganger in vieringen en bezinningsmomenten op zich te nemen behoren tot de doelgroep.

Deze opleiding richt zich dus niet tot professionele liturgische voorgangers die in deze functie in een parochie, een school of in een caritasinstelling officieel worden aangesteld.

Werkwijze

De opleiding omvat een basispakket dat op een interactieve wijze wordt gebracht via informatie, groepswerk, individuele opdrachten, doe-activiteiten, enz. 

Dit programma kan in overleg met de deelnemers en/of hun verantwoordelijken aangepast worden aan de concrete verwachtingen, mogelijkheden en behoeften.  De verschillende inhoudelijke items kunnen op verschillende manieren aangeboden worden: in een doorlopende opleiding van twee à drie dagen, tijdens een aantal gespreide sessies, of in een of andere tussenvorm.  Ook deze keuze kan gemaakt worden in overleg met de betrokkenen.  De mogelijkheid bestaat ook om een deel van dit basispakket aan te bieden.

Inhoud van dit boek

Dit boek is in de eerste plaats bedoeld als informatie- en naslagwerk voor de cursisten die dit nascholingsproject volgen.  Het bevat voor de aangereikte themata een inhoudelijke basistekst, soms een aantal praktische tips, enkele bibliografische suggesties en één of meer artikels die de inhoud van het thema ondersteunen of vanuit een andere invalshoek belichten.

Werkwijze, verwerkingsmethoden en werkbladen werden in deze publicatie niet opgenomen.  Zij werden/worden in de concrete situatie van de betrokken groep telkens aangepast, weggelaten of toegevoegd…

Mannen én vrouwen

Voor de auteurs van deze publicatie is het vanzelfsprekend dat de zorg voor vieringen en bezinningsmomenten op school gedragen wordt door mannen én vrouwen.  Schouder aan schouder dragen zij in de dagelijkse praktijk samen de pastoraal en de liturgie op school.  Toch hebben we afgezien van constructies als “de voorgang(st)er kan zijn/haar…”   Om de tekst niet nodeloos te overladen, hebben we ervoor gekozen alleen de mannelijke vorm en het mannelijke voornaamwoord te gebruiken.  Dit is een louter pragmatische en taalkundige (Zoals een vrouw die het ambt van directeur bekleedt 'directeur' genoemd wordt, zo kan een vrouw die voorgaat 'voorganger' genoemd.  Het gaat om juist dezelfde opdracht, of ze nu vervuld wordt door een man of door een vrouw) keuze.  Door ons worden steeds bedoeld: 'mannen en vrouwen'!